خرید انواع فرز دندانپزشکی؛ کدام مدل برای کدام کار؟

اگر برای خرید فرز دندانپزشکی به این صفحه از فروشگاه دنتی بازار رسیده‌اید، احتمالاً می‌دانید فرز چیست و فقط دنبال این هستید که کدام نوع را، با چه مشخصاتی و برای کدام کاربرد بخرید.

اگر انتخاب فرز اشتباه انجام شود، نتیجه‌اش برش ناهموار، گرمای اضافه روی دندان یا فرز فرسوده بعد از چند بار استفاده است. در ادامه دقیقاً مشخص می‌کنیم برای هر کار کلینیکی کدام مدل فرز را باید بخرید.

قبل از خرید، این ۴ مشخصه را چک کنید

هر بسته فرز دندانپزشکی چهار مشخصه دارد که تعیین می‌کند دقیقاً برای چه کاری مناسب است.

نوع شنک

شنک (Shank) سه نوع اصلی دارد:

1.  FG برای هندپیس های‌اسپید (توربین)
2. RA برای کنترا انگل
3. HP برای هندپیس مستقیم و کار لابراتوار.

جنس سر فرز

جنس سر فرز یکی از الماسه، تنگستن کارباید، فولاد ضدزنگ یا سرامیک است و مستقیماً کاربرد فرز را تعیین می‌کند.

کد رنگ گریت

این کد فقط روی فرزهای الماسه دیده می‌شود:

• زرد (فاین)
• قرمز (سوپرفاین)
• آبی (مدیوم)
• سبز (کورس)
• سیاه (سوپرکورس)

شکل هد و کد ISO

شکل سر فرز (گرد، مخروطی، استوانه‌ای، فلیم، لنز، توربو) با یک کد عددی روی بسته مشخص می‌شود.

اگر روی بسته یا آگهی فروش این ۴ مورد ذکر نشده باشد، احتمالاً با محصولی فاقد استاندارد یا کپی طرف هستید؛ برای خرید فرز دندانپزشکی اورجینال همیشه این مشخصات را از فروشنده بخواهید.

سیستم کدگذاری ISO؛ چطور کد روی بسته را بخوانیم

روی هر بسته فرز یک کد عددی ۶ رقمی چاپ شده که در نگاه اول گیج‌کننده به نظر می‌رسد اما اطلاعات دقیقی می‌دهد.

دو رقم اول جنس فرز را نشان می‌دهد، مثلاً ۸۰۶ برای الماسه و ۵۰۰ برای کارباید فولادی.

رقم سوم و چهارم نوع شنک است: ۱۰۴ برای FG، ۲۰۴ برای RA و ۳۰۴ برای HP

رقم پنجم و ششم طول کاری فرز به میلی‌متر را نشان می‌دهد و سه رقم آخر بعد از خط تیره قطر سر فرز به دهم میلی‌متر است.

برای مثال کد 806.104.166.023 یعنی فرز الماسه، شنک FG، طول کاری ۱۶ میلی‌متر و قطر سر ۲٫۳ میلی‌متر. وقتی این کد را بلد باشید، دیگر لازم نیست فقط به عکس محصول در سایت فروشگاه اعتماد کنید و می‌توانید دقیقاً همان کدی که در کلینیک استفاده می‌کنید را جست‌وجو و سفارش دهید.

فرز دندانپزشکی از نظر جنس؛ اولین معیار خرید

قبل از هر چیز باید بدانید سر فرز از چه جنسی ساخته شده، چون همین جنس تعیین می‌کند فرز برای چه بافتی مناسب است.

فرز الماسه؛ کاربرد بر اساس رنگ گریت

• سیاه (سوپرکورس): مناسب برداشت حجم زیاد از ساختار دندان.
• سبز (کورس): مناسب تراش و پرپ اولیه.
• آبی (مدیوم): مناسب پرپ استاندارد.
• زرد (فاین): مناسب فینیشینگ و صاف‌کردن لبه‌ها.
• قرمز (سوپرفاین): مناسب پرداخت و پولیش نهایی مارجین.

نکات مهم خرید:

• برای کلینیک عمومی، ست ترکیبی فرز الماسه معمولاً کاربردی‌تر از خرید تک‌فرز است.
• در استفاده مکرر و اتوکلاو، فرزهایی با پایه استیل ضدخوردگی انتخاب مناسب‌تری هستند.
• کیفیت چسبندگی ذرات الماس اهمیت زیادی دارد؛ فرزهای بی‌کیفیت ممکن است سریع‌تر دانه‌های الماس خود را از دست بدهند و عملکرد برش کاهش پیدا کند.

پرپ تاج و بریج

برای تراش دندان جهت روکش: به ترکیب فرز الماسه گرید درشت (برای برداشتن حجم اولیه) و گرید ریز (برای صاف‌کاری نهایی و لبه‌ها) نیاز دارید.

فرزهای مخصوص chamfer یا shoulder را جداگانه بخرید، چون لبه دقیق‌تری برای مارجین روکش ایجاد می‌کنند و از تراش بیش‌ازحد جلوگیری می‌کنند.

درمان ریشه (اندو)

برای دسترسی به کانال، فرزهای اکسس اندو شامل Round Bur بلند و Endo-Z با نوک غیربرنده بهترین انتخاب‌اند، چون احتمال سوراخ کردن کف حفره (پرفوریشن) را کم می‌کنند.

برای گشاد کردن کانال در مراحل اولیه درمان ریشه، گیتس گلیدن و پیزو ریمر که معمولاً از جنس فولاد ضدزنگ هستند (نه کارباید) استفاده می‌شوند.

جراحی دهان و ایمپلنت

فرزهای جراحی معمولاً از کارباید یا تیتانیوم‌نیترایدی ساخته شده‌اند و برای برش استخوان طراحی شده‌اند، نه مینا و عاج. نکته حیاتی این است که این فرزها باید سیستم خنک‌کنندگی داخلی (Internal Irrigation) داشته باشند، چون بدون آن حین برش استخوان دمای بافت بالا رفته و ریسک نکروز استخوانی ایجاد می‌شود؛ به همین دلیل هرگز نباید فرز جراحی را با کارباید عمومی جایگزین کرد.

برای آماده‌سازی محل ایمپلنت معمولاً به کیت مرحله‌ای (سری قطرهای افزایشی) نیاز دارید، نه تک‌فرز، چون این کار نیاز به چند قطر متوالی دارد.

فرز اطفال

فرزهای اطفال قطر سر کوچک‌تر و طول کاری کوتاه‌تری برای دسترسی در دهان کوچک دارند و معمولاً برای تشخیص سریع در سینی جراحی رنگ متفاوتی دارند.

ارتودنسی و برداشتن براکت

برای برداشتن باقیمانده کامپوزیت بعد از باز کردن براکت، فرز کارباید مولتی‌بلید (چندلبه) بهترین گزینه است، چون بدون آسیب به مینا فقط رزین را برمی‌دارد.

نکته خرید برای فرزهای تخصصی: فرزهای جراحی و اندو معمولاً استریل و یک‌بارمصرف یا محدود به تعداد مشخصی سیکل استریل هستند؛ حتماً از فروشنده بپرسید محصول قابل استریل مجدد است یا باید یک‌بارمصرف در نظر گرفته شود، چون قیمت این دو گروه تفاوت زیادی دارد.

فرز دندانپزشکی از نظر نوع اتصال؛ کدام برای کدام هندپیس؟

خرید فرز بدون توجه به نوع اتصال آن، رایج‌ترین اشتباهی است که باعث برگشت خوردن سفارش می‌شود.

FG مخصوص توربین

فرز FG (Friction Grip) با قطر ۱٫۶ میلی‌متر برای هندپیس های‌اسپید (توربین) استفاده می‌شود و دور بسیار بالا، تا ۴۰۰ هزار دور در دقیقه، را تحمل می‌کند.

RA مخصوص آنگل

فرز RA (Right Angle) با قطر ۲٫۳۵ میلی‌متر و دارای لاچ، برای کنترا انگل (لوسپید) طراحی شده و برای کارهای ظریف مثل پرداخت و پالیش مناسب‌تر است.

HP مخصوص هندپیس مستقیم

فرز HP (Handpiece/Straight) نیز قطر ۲٫۳۵ میلی‌متر دارد اما بدون لاچ و با طول بلندتر، و بیشتر در لابراتوار پروتز و کار برون‌دهانی کاربرد دارد.

اگر مطمئن نیستید هندپیس مطب شما دقیقاً چه مدلی است، مدل دقیق آن را هنگام خرید به فروشنده اعلام کنید تا فرز نامناسب برایتان ارسال نشود.

مقایسه برندهای معروف فرز دندانپزشکی

انتخاب برند مستقیماً روی طول عمر و کیفیت کار اثر می‌گذارد.

خرید اینترنتی فرز دندانپزشکی

برای مشاهده و خرید انواع فرز دندانپزشکی با گارانتی اصالت و قیمت مناسب، به صفحه دسته فرز دندانپزشکی دنتی بازار مراجعه کنید.

چرا دنتی بازار؟

• کیفیت بالا: تمامی محصولات ارائه شده در دنتی بازار از برندهای معتبر و دارای تاییدیه‌های استاندارد بین‌المللی می‌باشند.
• قیمت‌های رقابتی: ما به دنبال ارائه بهترین قیمت‌ها هستیم تا دندانپزشکان بتوانند بدون دغدغه از هزینه‌های اضافی، محصولات مورد نیاز خود را تهیه کنند.
• ارسال به سراسر کشور: خدمات ارسال ما به گونه‌ای طراحی شده که در کوتاه‌ترین زمان ممکن محصولات را به دست شما در هر نقطه از ایران برساند.
• پشتیبانی مشتریان: تیم پشتیبانی ما آماده پاسخگویی به سوالات و رفع نیازهای شما در تمامی مراحل خرید می‌باشد.

نکاتی که قبل از پرداخت باید چک کنید

تطابق دور مجاز

دور مجاز فرز را با دور دستگاه هندپیس خود مطابقت دهید؛ استفاده از فرزی با دور مجاز پایین‌تر روی توربین پرسرعت باعث شکستن سر فرز حین کار می‌شود.

تعادل چرخشی (Runout)

فرزهای بی‌کیفیت هنگام چرخش در هندپیس های‌اسپید لرزش جزئی ایجاد می‌کنند که باعث خستگی دست و برش ناصاف می‌شود؛ برندهای معتبر معمولاً Runout زیر ۰٫۰۲ میلی‌متر دارند.

اصالت و بسته‌بندی

فرز دندانپزشکی اصل در بسته بلیستر مهروموم‌شده با لوگوی برند و کد بچ (Batch Code) روی جعبه عرضه می‌شود، نه فله‌ای و بدون برچسب.

مقاومت در برابر استریل

فرزهای استاندارد باید حداقل ۵۰ سیکل اتوکلاو (۱۳۴ درجه) را بدون افت عملکرد تحمل کنند؛ این مشخصه را حتماً از فروشنده استعلام بگیرید.

گارانتی و خرید عمده

فروشگاه‌هایی که امکان تعویض فرز معیوب را می‌دهند معمولاً از کیفیت محصول خود مطمئن‌اند، و برای کلینیک‌های پرمراجعه خرید بسته‌های ۵ تا ۱۰ عددی هزینه هر واحد را محسوس پایین می‌آورد.

برخی پرسش های پرتکرار

آیا فرز الماسه و فرز کارباید قابل جایگزینی هستند؟

خیر؛ فرز الماسه با سایش کار می‌کند و برای پرپ مینا/عاج مناسب است، در حالی که فرز کارباید با برش کار می‌کند و برای باز کردن حفره و کات‌های دقیق استفاده می‌شود.

چند بار می‌توان یک فرز را استریل و استفاده مجدد کرد؟

بسته به برند و جنس معمولاً بین ۱۵ تا ۵۰ سیکل اتوکلاو، اما بعد از هر استریل باید از نظر افت برندگی و خوردگی بازرسی چشمی شود.

بهترین فرز برای فینیش کامپوزیت خلفی کدام است؟

ترکیب فرز کارباید فینیشینگ ۱۲ تیغه به همراه پوینت‌های سیلیکونی سه‌مرحله‌ای، نتیجه صاف و درخشانی می‌دهد.

آیا فرز جراحی ایمپلنت را می‌توان به‌جای فرز کارباید عمومی استفاده کرد؟

خیر؛ فرزهای جراحی خنک‌کنندگی داخلی دارند و جایگزینی آن‌ها با فرز عمومی ریسک گرمازدگی و آسیب استخوانی دارد.

چک‌لیست نهایی خرید

• شنک فرز (FG/RA/HP) را با هندپیس خود تطبیق دهید
• کد ISO روی بسته را بخوانید
• برای پرپ کرون ست الماسه رنگی و برای حفره‌تراشی کارباید گرد و فیشور انتخاب کنید
• برای اندو و جراحی ایمپلنت فرز تخصصی (نه عمومی) تهیه کنید، و در نهایت اصالت کالا و مقاومت در برابر استریل را از فروشنده استعلام بگیرید.